Hartoperatie algemeen

In grote lijnen kan je de hartoperaties indelen in 2 categoriën: enerzijds een operatie aan de coronairen (kransslagaders) en anderzijds een operatie aan de hartkleppen (voornamelijk aortaklep en mitralisklep). Combinaties van beiden zijn mogelijk, dus soms worden er bij eenzelfde patiënt bypassen (overbruggingen) aangelegd en tegelijkertijd ook een hartklep vervangen.

De toegang tot het hart

 

De hartoperaties kunnen, afhankelijk van de hartaandoening, ofwel klassiek via sternotomie (volledig openzagen van het borstbeen) ofwel via een kijkoperatie gebeuren.

Volledige sternotomie

Bij een kijkoperatie krijgen we toegang tot het hart via een kleine insnede (6cm) tussen 2 ribben, meestal aan de rechterzijde van de borstkas. Om een goede visualisatie te garanderen wordt een fijne HD camera gebruikt zodat de chirurg de hartklep ziet op een groot scherm. Ook worden speciale instrumenten gebruikt die ervoor zorgen dat je in de diepte kan werken.   Bij sommige patiënten volstaat slechts een gedeeltelijke sternotomie om bij het hart te komen. Het litteken is hierdoor veel kleiner (+/- 6cm). De totale herstelperiode bij een kijkoperatie is aanzienlijk korter.
Kleine insnede tussen 2 ribben—————-Gedeeltelijke sternotomie.

De hart-long machine (kunsthart)

Eenmaal bij het hart, wordt het hart via een buizensysteem aangekoppeld aan de hart-longmachine. Die zorgt ervoor dat het bloed buiten het lichaam van zuurstof wordt voorzien en wordt teruggepompt naar de grote lichaamslagader en verder naar alle organen. Als het kunsthart is aangeschakeld, kunnen we het hart dmv een klem loskoppelen van de bloedsomloop en stilleggen met een speciale vloeistof. Als het hart niet meer klopt kunnen we op het hart gaan opereren en bvb. een bypass aanleggen of een klep gaan herstellen of vervangen. Na de herstellingswerken wordt de klem gelost en begint het hart terug te kloppen, zodat het kunsthart weer afgekoppeld kan worden.


Na de hartoperatie, die ongeveer 3-4 h duurt, wordt de patiënt in slaap naar Intensieve Zorgen getransfereerd voor verdere observatie en monitoring. Na enkele uren wordt je wakker gemaakt en kan je terug, nadat het buisje uit de keel is verwijderd, zelfstandig gaan ademen. In de meeste gevallen slaap je één nacht op Intensieve Zorgen en kan je ’s anderdaags naar je eigen kamer. De tweede dag worden alle catheters uit het lichaam verwijderd en kan je al eens uit bed komen. De pijn valt meestal mee en wordt goed onder controle gehouden dmv pijnstillers. Vanaf de derde dag kan je beginnen rondwandelen met de kinesist. De totale opname in het ziekenhuis varieert van 5 tot 12 dagen afhankelijk van de leeftijd, de operatie, de algemene conditie en sociale omkadering van de patiënt.

Thuis is het belangrijk dat er u iemand kan helpen tijdens de dagdagelijkse activiteiten (wassen, huishouden, boodschappen, eten klaarmaken,…). Zware belastingen van het bovenlichaam (gewicht van meer dan 3kg tillen,…) zijn de eerste 2 maanden verboden omdat het borstbeen terug aan elkaar moet groeien. Baden is de eerste 2 weken af te raden om een goede wondheling te verzekeren.

Het is belangrijk voor uzelf een juiste balans te vinden tussen voldoende beweging (veel wandelen, fietsen,…) en de nodige rust. De meeste patiënten voelen zich na een hartoperatie gemakkelijk vermoeid en slapjes. De totale herstelperiode duurt daarom dan ook minstens 2 maanden (behalve voor een kijkoperatie slechts enkele weken).

Op de dag van ontslag krijg je alle noodzakelijke documenten mee:

• Ontslagbrief voor de huisarts

• Medicatieschema en voorschrift voor apotheek

• Voorschrift voor kinesitherapie (20 sessies)

• Afspraak bij chirurg na 6 weken

• Ingevulde verzekeringspapieren